Ur.
26 stycznia 1925
Shaker Heights, Ohio, USA
✝ 26 września 2008
Niebywale przystojny aktor, scenarzysta, reżyser i producent. Podczas II wojny światowej służył jako radiotelegrafista w Navy Air Corp. W latach 1951-1952 studiował na Uniwersytecie Yale'a, równocześnie pracując w nowojorskiej telewizji i uczęszczając do Studium Aktorskiego. Zwrócił uwagę krytyków swoim debiutem na Broadwayu w "Picnicu" (1953).
... rozwiń
Niebywale przystojny aktor, scenarzysta, reżyser i producent. Podczas II wojny światowej służył jako radiotelegrafista w Navy Air Corp. W latach 1951-1952 studiował na Uniwersytecie Yale'a, równocześnie pracując w nowojorskiej telewizji i uczęszczając do Studium Aktorskiego. Zwrócił uwagę krytyków swoim debiutem na Broadwayu w "Picnicu" (1953). Po raz pierwszy pojawił się na wielkim ekranie w "Srebrnym kielichu", interesującym epizodzie biblijnym. Jednakże pierwsze pozytywne recenzje zebrał za rolę boksera Rocky'ego Graziano w filmie "Między liniami ringu". Kilka wczesnych ról w filmach, takich jak "Kotka na gorącym, blaszanym dachu", "Długie, gorące lato" i "Słodki ptak młodości", ukształtowało jego wizerunek niestabilnego, cynicznego, buntowniczego oportunisty, którego seksapil równoważony był otwartą pogardą dla kobiet. Znane role, jak ambitny mistrz pływacki w "Bilardziście", seksualnie drapieżny "Hud, syn farmera" i więzienny towarzysz w "Nieugiętym Luke'u", przyniosły mu sławę w latach sześćdziesiątych. Jego mniej udane kreacje z tego okresu podkreślały albo dziką energię (jako gwałciciel w "Prawda przeciw prawdzie") albo przeszywającą inteligencję (w romantycznych komediach "Nowy rodzaj miłości" i "Rozdarta kurtyna"). W końcu lat sześćdziesiątych Newman zajął się także produkcją filmową i reżyserią. W 1969 roku założył studio produkcyjne First Artists wraz z Sidneyem Poitierem, Barbrą Streisand, Stevem McQueenem i innymi. Jego debiut reżyserski, "Rachel, Rachel", został uhonorowany nagrodą dla najlepszego reżysera przez Koło Nowojorskich Krytyków Filmowych. Mimo zaangażowania w produkcję filmową, kontynuował sukcesy aktorskie, szczególnie u boku Roberta Redforda w filmach "Butch Cassidy i Sundance Kid" oraz "Żądło". W latach siedemdziesiątych podejmował odważne projekty filmowe, takie jak "Buffalo Bill i Indianie", futurystyczna saga "Kwintet", "Na lodzie" czy "Basen topielców". W latach 80. i 90. Newman grał role starszych postaci, a jego styl aktorski dojrzał, nabierając pewnego ascetyzmu. Zagrał m.in. w "Bez złej woli", "Mr. & Mrs. Bridge" i "Werdykcie", gdzie wcielił się w postać alkoholika, a także w "Hudsucker Proxy". Jego wyjątkowa pozycja w świecie filmu została uhonorowana Nagrodą Akademii w 1985 roku oraz Oscarem za rolę w filmie "Kolor pieniędzy" Martina Scorsese. Aktor zmarł 26 września 2008 roku w wieku 83 lat.
Zwiń