Elżbieta Czyżewska

Z otoczeniem stołecznych artystów lat sześćdziesiątych związana była postać obrosła legendą, nazywana polską Marilyn Monroe i "Cybulskim w spódnicy" – Czyżewska. Jej solidne aktorskie wykształcenie zdobyła na warszawskiej PWST, gdzie ukończyła studia w 1960 roku. Jak sama opowiada, przypadkowo wzięła udział w egzaminach wstępnych (miała jedynie pomagać kolegom z klasą), ale świadomie wybrała drogę aktorską. Debiutowała w tym samym roku na deskach Teatru Dramatycznego w Warszawie jako Alicja w sztuce "Uczta Morderców" A. ... rozwiń

Z otoczeniem stołecznych artystów lat sześćdziesiątych związana była postać obrosła legendą, nazywana polską Marilyn Monroe i "Cybulskim w spódnicy" – Czyżewska. Jej solidne aktorskie wykształcenie zdobyła na warszawskiej PWST, gdzie ukończyła studia w 1960 roku. Jak sama opowiada, przypadkowo wzięła udział w egzaminach wstępnych (miała jedynie pomagać kolegom z klasą), ale świadomie wybrała drogę aktorską. Debiutowała w tym samym roku na deskach Teatru Dramatycznego w Warszawie jako Alicja w sztuce "Uczta Morderców" A. Wydrzyńskiego. Już podczas nauki związała się z warszawskim STS-em, a następnie została stałym członkiem Teatru Dramatycznego. Przed wyjazdem za granicę zagrała osiem ról teatralnych, m.in. wybitny pastisz Marilyn Monroe w sztuce A. Millera "Po upadku".

Jednak największą popularność przyniosły jej kreacje filmowe, zwłaszcza w wczesnych komediach Stanisława Barei, gdzie wcielała się w radosne i urocze blondynki o wielkich, zawsze zdziwionych oczach. Według ówczesnej krytyki, Czyżewska łączyła w sobie zmysłowość i seksapil. W 1964 roku prowadziła konferansjerkę na festiwalu w Sopocie, gdzie zyskała sympatię publiczności mimo popełnianych uroczych gaf. Rok później wyszła za mąż za amerykańskiego publicystę i pisarza Davida Halberstama, który pracował jako korespondent w Warszawie. Po opublikowaniu artykułu krytykującego politykę Władysława Gomułki, Halberstam został uznany za personę non gratę i zmuszony do powrotu do USA. Czyżewska podjęła decyzję o wyjeździe za mężem do Nowego Jorku, rezygnując z obiecującej kariery w Polsce. W 1968 roku powróciła na krótko do kraju, aby zagrać w filmie Andrzeja Wajdy "Wszystko na sprzedaż", poświęconym pamięci Zbyszka Cybulskiego. Zidentyfikowała się z emigracją po Marcu 1968 roku. Na podstawie jej życiorysu Yurek Bogayevicz nakręcił w 1987 roku film "Anna". Mimo braku spektakularnej kariery w Stanach Zjednoczonych, Czyżewska zagrała kilka interesujących ról, zwłaszcza na scenach off-Broadway. Wprowadził ją na amerykańską scenę teatralną sam Andrzej Wajda, obsadzając w przedstawieniu "Biesy" Dostojewskiego, wystawianym na Uniwersytecie Yale. W 1990 roku otrzymała nagrodę krytyków teatralnych w Nowym Jorku za rolę w "Łagodnej" Dostojewskiego. Po raz pierwszy odwiedziła Polskę w 1981 roku, w okresie odwilży po stanie wojennym, grając w sztuce "Debiutantka" w reżyserii Barbary Sass-Zdort. W 1994 roku gościnnie wystąpiła w Teatrze Dramatycznym w Warszawie jako Quis w "Sześciu stopniach oddalenia" Guerea. Niestety sztuka zeszła z afisza po dwudziestu przedstawieniach. Zwiń